курашакл

курашакл: spherical, round

Замин ва дигар сайёраҳои системаи Офтоб курашакл мебошанд.
Earth and the other planets of the solar system are spherical.
Колумб фикр мекард, ки азбаски Замин курашакл аст, агар ба воситаи уқёнуси Атлантик ба ғарб ҳаракат кунад, дар шарқ ба соҳилҳои Осиё хоҳад расид.
Columbus thought that since the world is round, if he set out west by way of the Atlantic Ocean he would arrive in the east on the shores of Asia.

Bonus:
кура: sphere
шакл: shape

Other compound words can be formed with шакл. Here are a couple of examples.
бодомшакл: almond-shaped
ситорашакл: star-shaped

Here is a short (4 minute) video asking whether the earth is round or flat. The Tajik is clear and not too difficult to understand. Замини мо курашакл нест?!

якдигар

якдигар: one another

Якдигарро бо муҳаббати бародарӣ дӯст доред.
Love one another with a brotherly love.
Агар ба харита назар андозем, ба осонӣ мефаҳмем, ки ҳамаи уқёнусҳо бо якдигар пайваст мебошанд.
If we we look at a map, we can easily see that all oceans are connected to one another.

Bonus:
якдигарӣ: for one another; mutual
муҳаббатӣ якдигарӣ: mutual love, love for one another
якдигарфаҳмӣ: mutual agreement and understanding
паси якдигар омадан: to come one after another (one by one)
нисбат ба якдигар: compared to one another
аҳволи якдигарро пурсидан: to ask about each other (when greeting)
ба якдигар нигоҳ кардан: to look at one another

тағйирёбанда

тағйирёбанда: changeable

Самт ва суръати бод тағйирёбанда аст.
The direction and the speed of the wind is changeable.
Обу ҳавои Тоҷикистон махсусан дар баҳорон тағйирёбанда аст.
The weather of Tajikistan is changeable especially in the spring.

Bonus:
Synonym: дигаргуншаванда
Antonym: тағйирнаёбанда (unchangeable, immutable)

тағйир: change
ёбанда – from the verb ёфтан, to find

тағйир ёфтан: to change

пиряк

пиряк: glacier

Пиряхи аз ҳама калони Тоҷикистон пиряхи Федченко мебошад.
The largest glacier in Tajikistan is the Fedchenko glacier.
Пиряхҳо ба ду гурӯҳи калон ҷудо мекунанд: пиряхҳои кӯҳӣ ва рӯизаминӣ.
Glaciers are divided into two large groups: alpine and continental glaciers.

Bonus:
пирях = пир (old) + ях (ice)

You can read more about the Fedchenko glacier on Tajik wikipedia: Пиряхи Федченко

See other Word of the Day geography words here: Word a Day – Tag: geography

калонҷусса

калонҷусса: large-bodied

Фил ҳайвони калонҷусса аст.
An elephant is a large-bodied animal.
Гӯсфанди ҳисорӣ нисбат ба дигар гӯсфандон калонҷусса мебошад.
Hissar sheep are large-bodied compared to other sheep.

Bonus:
Opposite – хурдҷусса: small-bodied
Synonym: бузургҷусса

ҷусса: body

камарбанд

камарбанд: belt

Дар камарбанди худ тилло ё нуқра ё мис захира накунед.
Don’t store up gold or silver or copper in your belt.
Чармгарон аз чарми тайёршуда, кафшу мӯза, камарбанду ғилофи корд медӯхтанд.
Leather workers would make shoes and boots, belts and knife sheaths from prepared leather.

Bonus:
The English word cummerbund comes from this Persian word, камарбанд.

камар: waist, middle
банд: from бастан (to tie)

Synonym: миёнбанд

шифобахш

шифобахш: healing, medicinal

Мо дар кӯҳсор гиёҳҳои шифобахш ҷамъ мекунем.
We gather medicinal herbs in the mountains.
Тоҷикистон дорои ганҷинаи бузурги обҳои минералии шифобахш мебошад.
Tajikistan possesses of a great treasury of healing mineral waters.

Bonus:
шифо (health) + бахш (from бахшидан: to give, to bestow) = шифобахш (health-giving)

Synonym: сиҳаткунанда

тамокукаш

тамокукаш: smoker

Бештар аз ҳама Чин, 320 миллион нафар тамокукаш доштааст.
More than all, China has 320 million smokers.
Маълум аст, ки одамони тамокукаш нисбатан ба дигарон 6-10 маротиба зиёдтар ба бемории саратони шуш дучор мешаванд.
It is clear that smokers are 6-10 times more likely than others to get lung cancer.

Bonus:
тамоку кашидан: to smoke
тамокуро партофтан: to give up smoking

ҷинояткор

ҷинояткор: criminal

Ҷинояткор бо мақсади дуздӣ ба бонк даромад.
The criminal entered the bank with the intention of theft.
Агар симкортатро ҷинояткор истифода кунад, ту ҳам ҷинояткорӣ.
If a criminal uses your SIM card, you are also a criminal.

Bonus:
When you add the suffix кор to a noun, you produce another noun that is person.
In this case, ҷиноят means crime. The person that does the crime is ҷинояткор.
For more examples of adding the suffix кор to a noun to make another noun that is a person, see this pdf: Expand Your Vocabulary: Suffixes.

паноҳҷӯ

паноҳҷӯ: refugee

Дар соҳилҳои Испания 450 паноҳҷӯ аз ғарқшавӣ наҷот дода шуданд.
On the coasts of Spain 450 refugees were saved from drowning.
Паноҳҷӯён аз Сурияи ҷангзада ба Иттиҳоди Аврупо омадаанд.
Refugees from war-torn Syria came to the European Union.

Bonus:
Tip: When learning new words make flashcards using only the language you are learning. Add synonyms, antonyms, sample sentences and even pictures. Just don’t use English. For example:
паноҳҷӯ – он ки паноҳ меҷӯяд, ҷӯяндаи ҷои амн ва бехатар
паноҳҷӯ = паноҳ + ҷӯ (аз ҷӯстан)
синоним: гуреза