ИМА

ИМА: USA

Иёлоти Муттаҳидаи Амрико
United States of America
Иёлоти Муттаҳидаи Амрико аз пуриқтидортарин давлатҳои дунё ба ҳисоб меравад.
The United States of America is considered to be one of the most powerful countries in the world.
Иёлоти Муттаҳидаи Амрико аз шарқ бо уқёнуси Атлантика ва аз ғap6 бо уқёнуси Ором, дар шимол бо Канада ва дар ҷануб бо Мексика хамсарҳад мебошад.
The United States of America borders the Atlantic Ocean on the east, the Pacific Ocean on the west, Canada on the north and Mexico on the south.

Bonus:
Unusual plural form.
иёлат: state
иёлот: states

If you want to learn more country names, there is a good list on this Wikipedia page: Country Names.

биёбон

биёбон: desert

Боришот бештар дар минтақаи тропикӣ ва аз ҳама кам дар биёбонҳо меборад.
Precipitation falls mostly in tropical regions and least of all in deserts.
Дар қисми шимолии Африқо биёбони бузургтарини ҷаҳон ҷойгир аст.
The largest desert in the world is located in the northern part of Africa.

Bonus:
Synonym: саҳро

Add the suffix ӣ to change this noun to an adjective.
гули биёбонӣ: desert flower
минтақаҳои биёбонӣ: desert regions

биёбоннишин: desert-dweller
нимбиёбон: semi-desert

шохоб

шохоб: tributary

Вахш бузургтарин шохоби дарёи Ому аст.
The Vakhsh is the biggest tributary of the Amu Darya river.
Нили Сафед дар наздикии шаҳри Хартум бо шохоби калонтарин – Нили Кабуд – пайваст мегардад.
The White Nile joins with its largest tributary, the Blue Nile, near Khartoum.

Bonus:
Other water words:
дарё: river
ҳавзаи дарё: river basin
дарёча: stream
уқёнус: ocean
баҳр: sea
кӯл: lake
шаршара: waterfall
пирях: glacier

сарзамин

сарзамин: land, territory

Се солу шаш моҳ дар сарзамин борон набуд.
There was no rain on the land for three years and six months.
Тоҷикистон сарзамини кӯҳсор аст.
Tajikistan is a mountainous land.

Bonus:
Synonyms: мамлакат, кишвар

сарзамини бегона: foreign land
сарзамини бостонӣ: ancient land
сарзамини тоҷикон: land of the Tajik people

Австралия

Австралия: Australia

Австралия комилан дар нимкураи ҷанубӣ вокеъ аст.
Australia is entirely situated in the southern hemisphere.
Дар Австралия бештар аз бисту чор миллион нафар аҳолӣ зиндагӣ мекунад.
More than twenty-four million people live in Australia.

Bonus:
The other continents:

Авруосиё: Eurasia
Африқо: Africa
Амрикои Шимолӣ: North America
Амрикои Ҷанубӣ: South America
Антарктида: Antarctica

шимол

шимол: north

Дар тарафи шимоли дарё чӯпонбачагон бо ҳам гӯштингирӣ мекарданд.
On the north side of the river the shepherd boys were wrestling with each other.
Гандумро қариб дар ҳама ҷо, алалхусус дар Шимоли мамлакат зиёдтар парвариш мекунанд.
They grow wheat nearly everywhere, especially in the north of the country.

Bonus:
шимол: north
шарқ: east
ҷануб: south
ғарб: west
шимоли шарқӣ: north-east
шимоли ғарбӣ: north-west
ҷануби шарқӣ: south-east
ҷануби ғарбӣ: south-west

ҳавзаи дарё

ҳавзаи дарё: river basin

Дар Амрикои Ҷанубӣ дар ҳавзаи дарёи Ориноко шаршараи Анхел воқеъ гардидааст.
Angel Falls waterfall is situated in South America in the Orinoco river basin.
Панҷакент дар қисмати миёнаи ҳавзаи дарёи Зарафшон ҷойгир аст.
Panjakent is located in the middle section of the Zarafshon river basin.

Bonus:
дарё: river

You can read more about the Zarafshon river basin on Tajik wikipedia – Зарафшондарё

ҳавзаи дарёи Амазон: Amazon river basin
ҳавзаи дарёи Вахш: Vakhsh river basin
ҳавзаи дарёи Панҷ: Panj river basin

сарҳад

сарҳад: border

Сарҳади Тоҷикистон бо Афғонистон соли 1885 муқаррар карда шудааст.
The border of Tajikistan with Afghanistan was established in the year 1885.
Баҳори соли 1812 Бонапарт Наполеон беш аз нисфи лашкари худ ба сарҳадҳои ғарбии Русия наздик овард.
In the spring of 1812 Napolean Bonapart brought more than half of his army near the eastern borders of Russia.

Bonus:
Synonym: марз

сарҳадбон: border guard
сарҳадро бастан: to close the border

To use as an adjective, add ӣ –
ҳодисаи сарҳадӣ: border incident
ноҳияҳои сарҳадӣ: border regions

ҷаҳон

ҷаҳон: world

Дар ҷаҳон бештар аз дусаду сӣ давлат мавҷуд аст.
In the world there are more than two hundred and thirty countries.
Ҷаҳонро дӯст надоред, на он чиро, ки дар ҷаҳон аст.
Do not love the world, nor the things that are in the world.

Bonus:
Synonyms: дунё, олам

To use world as an adjective, add the suffix ӣ –
сулҳи ҷаҳонӣ – world peace
шӯҳрати ҷаҳонӣ – world fame, world honour

ба ҷаҳон омадан: to be born (to come to the world)